مساجد در طول تاریخ اسلام کارکردهای متنوع و متعددی داشته و همواره تأثیرگذار و سازنده بودهاند، اما این کارکردها طی سالهای گذشته کمتر مورد توجه قرار گرفته و شرایطی ایجاد شده که بیشتر مساجد تنها حکم اماکنی برای عبادت و اقامه نماز را دارند .
یکی از سجایای اصلی و عمومی هر انسانی از هر قوم و نژاد اعتقاد عمیق فطری و باطنی به نیروی غیبی (خدا) و پیوند به دیانت و عبادت است. همان کسانی که به تصور شما لاابالی و بی اعتقاد می نمایند ناخودآگاه باطناً به آفریدگاری توانا و مهربان معتقدند! دلیل این گفته زمانی آشکار می شود که همان فرد (بی اعتقاد به نظر شما) وقتی گرفتار واماندگی ها و سختیهای زندگی شود و کسی را پناه و پشتیبان خود پیدا نکند آنوقت است که ذاتاً متوسل به نیروی مافوق همه قدرتها می شود و از او (خدا) چاره و نجات می خواهد.
اي عزيز – دامن همت به كمر زن و با تفكر و تدبر به نفس بفهمان كه اين مناسك ، و خصوصاً نماز ، و بالاخص فرايض ، مايه سعادت و حيات عالم آخرت و سرچشمه كمالات و رأس المال زندگاني آن نشئه است.
اسرار الصلوه امام خميني صفحه 25
رئیس ستاد اقامه نماز استان قم: من پیشهاد میکنم که دولت اسلامی برای منسجم کردن فعالیتهای و برنامههای فرهنگی و مذهبی مساجد وزارتخانه مساجد را تأسیس کند تا با وجود یک سازمان قوی بازدهی مساجد در حوزه فرهنگی و دینی افزایش یابد.
يكي ديگر از ميقاتهاي عمره مفرده، منطقه جعرانه است. رسول خدا(ص) پس از بازگشت از جنگ حنين براي مديت قريب پانزده روز در جعرانه توقف نمود و غنايم جنگ با هوازن را ميان مردم تقسيم كرد.
ام هاني خواهر امير مؤمنان(ع) و از زنان معروف قريش است كه زماني رسول خدا(ص) قصد داشت وي را به زني بگيرد، اما او به دلايلي عذر آورد و رسول خدا(ص) نيز عذر او را پذيرفت.
شيخ صدوق پيرامون تسبيحات حضرت زهرا سه روايت شريفه را از امام صادق عليهالسلام نقل کرده که هر کدام از آنها حاوي سخني پرفروغ و سازنده از ايشان در مورد آن بانوي جهانيان است:
1.ابو هارون مکفوف [نابينا] ميگويد: حضرت صادق عليهالسلام به حق فرمود:
يا أبا هارون انّا نأمر صبياننا بتسبيح الزهراء عليهاالسلام کما نأمرهم بالصلاة فالزمه فانّه لم يلزمه عبد فيتنقي
سوز دل اشک روان آه سحر ناله شب *** اين همه از نظر لطف شما می بينم
انسان در زندگی اين جهان با توجه به عوامل غافل کننده به تذکر و يادآوری نياز دارد. بايد وسيله ای او را در فاصله های مختلف زمانی به مبدا هستی توجه دهد، هدف آفرينش را به يادش آورد و از غرق شدن در گرداب غفلت و بی خبری بازش دارد.«اين وظيفه مهم به عهده نماز است». به اين سبب است که حضرت صادق آل محمد(ع) می فرمايد : پس از شناخت خداوند هيچ عملی نيست که با نماز برابری کند.